07/04/22  ━━   5 min read

Υγεία: ορισμός

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (World Health Organization, WHO) στο καταστατικό του 1948, αλλά και το Αμερικανικό CDC (Centers for Disease Control and Prevention), ορίζουν την υγεία, όχι απλώς ως την απουσία της νόσου, αλλά ως μια κατάσταση πλήρους σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευζωίας. Καταλεξής:

“Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.”

Ιστορικά επρόκειτο για μια επαναστατική αντίληψη και τολμηρή τοποθέτηση περί υγείας, που επιχείρησε να διευρύνει τον σκοπό της επιδίωξης του ανθρώπου για θεραπεία και απαλλαγή από την ασθένεια, ερμηνεύοντας την υγεία ως ευζωία, που σημαίνει καλή ζωή.

Πράγματι, η διαχείριση κάποιας νόσου δεν μπορεί να αποτελεί τον μοναδικό, αποκλειστικό στόχο για την υγεία, καθώς:

  • Υπάρχει αλληλεπίδραση νόσου, φαρμακευτικής αγωγής, διατροφικών συνηθειών, ποιότητας ύπνου, δυνατότητας ή συχνότητας άσκησης, ψυχολογίας και παραγωγικότητας. Συνεπώς, είναι προς όφελος του ασθενούς να μεριμνά συνολικά για τον τρόπο ζωής του, αφού αυτός στις ποικίλες του εκφάνσεις αλληλεπιδρά με τη νόσο, ενώ παράλληλα έχει διαπιστωθεί επιστημονικά πως συγκεκριμένα πρωτόκολλα διατροφής και άσκησης δρουν σε αρκετές περιπτώσεις θεραπευτικά στη νόσο, βελτιώνουν την ποιότητα ζωής του ατόμου που ζει με τη νόσο και αυξάνουν το προσδόκιμο ζωής.
  • Μπορεί η νόσος να είναι υπαρκτή αλλά αδιάγνωστη, είτε σε πρώιμο είτε σε προχωρημένο στάδιο, γεγονός που καταδεικνύει τη μέγιστη σημασία της πρόληψης, του να διερευνά και να μεριμνά δηλαδή κανείς για την υγεία του προτού αντιληφθεί τυχόν συμπτώματα ασθενείας.
  • Μπορεί να μην υπάρχει νόσος, αλλά μπορεί ο τρόπος ζωής του ατόμου να χρίζει εξατομικευμένης φροντίδας καθώς δεν ευνοεί την ευζωία του: άγχος, κακή διατροφή, καθιστική ζωή, ψυχολογικά προβλήματα.

Τηλε-φροντίδα

Η αυτο-φροντίδα του ατόμου στην κατεύθυνση της ευζωίας έγινε δυσκολότερη σε συνθήκες καραντίνας εν μέσω πανδημίας COVID-19, γεγονός που, σε ότι αφορά την υγεία, έφερε στην επιφάνεια την αναγκαιότητα για τηλε-ιατρική (telehealth), για διατροφικές συνεδρίες εξ αποστάσεως και διαδικτυακά μαθήματα γυμναστικής. Παρότι πλέον ζούμε σε κανονικότητα, η δυνατότητα ύπαρξης τέτοιων υπηρεσιών στα πλαίσια της τεχνολογικής εξέλιξης και των γρήγορων ρυθμών ζωής εκτιμήθηκε για την ευκολία και το κέρδος χρόνου που παρέχουν σε όσους τις χρειάζονται και επιθυμούν να συνεχίσουν να επωφελούνται από αυτές. Και αυτό είναι το ζητούμενο, το να μεριμνά δηλαδή κανείς για την ευζωία του με τον τρόπο που τον διευκολύνει και τον εξυπηρετεί, και που εν τέλει τον ωφελεί.

Επιδίωξη για ευζωία

Τι σημαίνει επιδιώκω την υγεία, δηλαδή την ευζωία:

  • Φροντίζω τον ύπνο μου, που σημαίνει πως κοιμάμαι ανεμπόδιστα τουλάχιστον 7 ώρες κάθε βράδυ.
  • Πίνω νερό και υγρά (π.χ. σούπες και αφεψήματα) για καλή ενυδάτωση.
  • Κινούμαι καθημερινά και ασκούμαι έστω μέρα παρά μέρα με τον τρόπο που μου αρέσει, μόνος / μόνη ή με παρέα.
  • Μεριμνώ για τη νόσο ή τα προβλήματα υγείας που με απασχολούν και με αφορούν, έτσι όπως αντικατοπτρίζονται στις διαγνωστικές ή/και απεικονιστικές εξετάσεις που έχω κάνει, αλλά και σε συνέχεια της κλινικής εξέτασης του ιατρού. Και αυτό γιατί επηρεάζουν λίγο ή πολύ τον τρόπο ζωής μου, δηλαδή τον ύπνο μου, τη διατροφή μου, το αν έχω αντοχή ή διάθεση να ασκηθώ, το αν νιώθω καλά ή αν είμαι παραγωγικός.
  • Κοινωνικοποιούμαι με αγαπημένα πρόσωπα και δραστηριότητες που μου αρέσουν, πέραν των ωρών εργασίας ή των όποιων υποχρεώσεων μου.
  • Τρέφομαι με ποικιλία θρεπτικών τροφών ανά 3-4 ώρες για να έχω σωστή θρέψη, ενέργεια και συγκέντρωση, τουτέστιν δίχως να ταλαιπωρώ τον οργανισμό μου να επιτύχει με το ζόρι φυσιολογικά επίπεδα γλυκόζης (γλυκαιμικό έλεγχο) ως απόρροια της δικής μου κακής θρέψης ή αφαγίας για πολλές ώρες.
  • Στα κυρίως γεύματα γεμίζω το πιάτο μου με: ¼ πρωτεΐνη, ½ μη αμυλούχα λαχανικά / σαλατικά, ½ γαρνιτούρα όπως ζυμαρικά, ρύζι ή πατάτες (οι όποιες μικροπαραλλαγές εξαρτώνται από τη συνταγή ή τον συνδυασμό του πιάτου, όπου συμβαίνει ενίοτε να επικρατούν τα μη αμυλούχα λαχανικά ή το φαγητό να έχει τη μορφή σούπας). Οδηγός μου είναι το ακόλουθο πιάτο υγιεινής διατροφής:

Η ευζωία είναι η θετική απόρροια της κλινικής κατάστασης, του τρόπου ζωής και της ψυχολογίας ενός ανθρώπου, και έχει μεγάλη σημασία τόσο για τον ίδιο σε ατομικό επίπεδο ως προς τις δυνατότητες και τα συναισθήματα που του γεννά στην καθημερινότητα του, όσο και για την κοινωνία από πλευράς βιοτικού επιπέδου και δημόσιας υγείας. Και για να επιτευχθεί, χρειάζεται προσωπική επιδίωξη για αυτο-φροντίδα, σωστή ενημέρωση μικρών και μεγάλων για θέματα υγείας και πρόληψης, αλλά και εύκολη πρόσβαση στην επιστημονική υποστήριξη που εξατομικευμένα και δικαιωματικά χρειάζεται ο καθένας. Τα γονίδια δεν μπορούμε να τα αλλάξουμε. Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι, αντί να περιμένουμε να φανεί ή να χειροτερέψει το σύμπτωμα, να βελτιώσουμε εμείς οι ίδιοι τον τρόπο ζωής μας.

Πηγές:

Ιωάννα Αδαμίδου MS, RD

Διαιτολόγος – Διατροφολόγος & Βιολόγος

Υπεύθυνη Bioiatriki+ Nutrition, Θεσσαλονίκη

Επιστημονική Συνεργάτης ΒιοΚλινικής Θεσσαλονίκης

            

Παρόμοια άρθρα

07/04/22  ━━   5 min read

Υγεία: ορισμός

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (World Health Organization, WHO) στο καταστατικό του 1948, αλλά και το Αμερικανικό CDC (Centers for Disease Control and Prevention), ορίζουν την υγεία, όχι απλώς ως την απουσία της νόσου, αλλά ως μια κατάσταση πλήρους σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευζωίας. Καταλεξής:

“Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.”

Ιστορικά επρόκειτο για μια επαναστατική αντίληψη και τολμηρή τοποθέτηση περί υγείας, που επιχείρησε να διευρύνει τον σκοπό της επιδίωξης του ανθρώπου για θεραπεία και απαλλαγή από την ασθένεια, ερμηνεύοντας την υγεία ως ευζωία, που σημαίνει καλή ζωή.

Πράγματι, η διαχείριση κάποιας νόσου δεν μπορεί να αποτελεί τον μοναδικό, αποκλειστικό στόχο για την υγεία, καθώς:

  • Υπάρχει αλληλεπίδραση νόσου, φαρμακευτικής αγωγής, διατροφικών συνηθειών, ποιότητας ύπνου, δυνατότητας ή συχνότητας άσκησης, ψυχολογίας και παραγωγικότητας. Συνεπώς, είναι προς όφελος του ασθενούς να μεριμνά συνολικά για τον τρόπο ζωής του, αφού αυτός στις ποικίλες του εκφάνσεις αλληλεπιδρά με τη νόσο, ενώ παράλληλα έχει διαπιστωθεί επιστημονικά πως συγκεκριμένα πρωτόκολλα διατροφής και άσκησης δρουν σε αρκετές περιπτώσεις θεραπευτικά στη νόσο, βελτιώνουν την ποιότητα ζωής του ατόμου που ζει με τη νόσο και αυξάνουν το προσδόκιμο ζωής.
  • Μπορεί η νόσος να είναι υπαρκτή αλλά αδιάγνωστη, είτε σε πρώιμο είτε σε προχωρημένο στάδιο, γεγονός που καταδεικνύει τη μέγιστη σημασία της πρόληψης, του να διερευνά και να μεριμνά δηλαδή κανείς για την υγεία του προτού αντιληφθεί τυχόν συμπτώματα ασθενείας.
  • Μπορεί να μην υπάρχει νόσος, αλλά μπορεί ο τρόπος ζωής του ατόμου να χρίζει εξατομικευμένης φροντίδας καθώς δεν ευνοεί την ευζωία του: άγχος, κακή διατροφή, καθιστική ζωή, ψυχολογικά προβλήματα.

Τηλε-φροντίδα

Η αυτο-φροντίδα του ατόμου στην κατεύθυνση της ευζωίας έγινε δυσκολότερη σε συνθήκες καραντίνας εν μέσω πανδημίας COVID-19, γεγονός που, σε ότι αφορά την υγεία, έφερε στην επιφάνεια την αναγκαιότητα για τηλε-ιατρική (telehealth), για διατροφικές συνεδρίες εξ αποστάσεως και διαδικτυακά μαθήματα γυμναστικής. Παρότι πλέον ζούμε σε κανονικότητα, η δυνατότητα ύπαρξης τέτοιων υπηρεσιών στα πλαίσια της τεχνολογικής εξέλιξης και των γρήγορων ρυθμών ζωής εκτιμήθηκε για την ευκολία και το κέρδος χρόνου που παρέχουν σε όσους τις χρειάζονται και επιθυμούν να συνεχίσουν να επωφελούνται από αυτές. Και αυτό είναι το ζητούμενο, το να μεριμνά δηλαδή κανείς για την ευζωία του με τον τρόπο που τον διευκολύνει και τον εξυπηρετεί, και που εν τέλει τον ωφελεί.

Επιδίωξη για ευζωία

Τι σημαίνει επιδιώκω την υγεία, δηλαδή την ευζωία:

  • Φροντίζω τον ύπνο μου, που σημαίνει πως κοιμάμαι ανεμπόδιστα τουλάχιστον 7 ώρες κάθε βράδυ.
  • Πίνω νερό και υγρά (π.χ. σούπες και αφεψήματα) για καλή ενυδάτωση.
  • Κινούμαι καθημερινά και ασκούμαι έστω μέρα παρά μέρα με τον τρόπο που μου αρέσει, μόνος / μόνη ή με παρέα.
  • Μεριμνώ για τη νόσο ή τα προβλήματα υγείας που με απασχολούν και με αφορούν, έτσι όπως αντικατοπτρίζονται στις διαγνωστικές ή/και απεικονιστικές εξετάσεις που έχω κάνει, αλλά και σε συνέχεια της κλινικής εξέτασης του ιατρού. Και αυτό γιατί επηρεάζουν λίγο ή πολύ τον τρόπο ζωής μου, δηλαδή τον ύπνο μου, τη διατροφή μου, το αν έχω αντοχή ή διάθεση να ασκηθώ, το αν νιώθω καλά ή αν είμαι παραγωγικός.
  • Κοινωνικοποιούμαι με αγαπημένα πρόσωπα και δραστηριότητες που μου αρέσουν, πέραν των ωρών εργασίας ή των όποιων υποχρεώσεων μου.
  • Τρέφομαι με ποικιλία θρεπτικών τροφών ανά 3-4 ώρες για να έχω σωστή θρέψη, ενέργεια και συγκέντρωση, τουτέστιν δίχως να ταλαιπωρώ τον οργανισμό μου να επιτύχει με το ζόρι φυσιολογικά επίπεδα γλυκόζης (γλυκαιμικό έλεγχο) ως απόρροια της δικής μου κακής θρέψης ή αφαγίας για πολλές ώρες.
  • Στα κυρίως γεύματα γεμίζω το πιάτο μου με: ¼ πρωτεΐνη, ½ μη αμυλούχα λαχανικά / σαλατικά, ½ γαρνιτούρα όπως ζυμαρικά, ρύζι ή πατάτες (οι όποιες μικροπαραλλαγές εξαρτώνται από τη συνταγή ή τον συνδυασμό του πιάτου, όπου συμβαίνει ενίοτε να επικρατούν τα μη αμυλούχα λαχανικά ή το φαγητό να έχει τη μορφή σούπας). Οδηγός μου είναι το ακόλουθο πιάτο υγιεινής διατροφής:

Η ευζωία είναι η θετική απόρροια της κλινικής κατάστασης, του τρόπου ζωής και της ψυχολογίας ενός ανθρώπου, και έχει μεγάλη σημασία τόσο για τον ίδιο σε ατομικό επίπεδο ως προς τις δυνατότητες και τα συναισθήματα που του γεννά στην καθημερινότητα του, όσο και για την κοινωνία από πλευράς βιοτικού επιπέδου και δημόσιας υγείας. Και για να επιτευχθεί, χρειάζεται προσωπική επιδίωξη για αυτο-φροντίδα, σωστή ενημέρωση μικρών και μεγάλων για θέματα υγείας και πρόληψης, αλλά και εύκολη πρόσβαση στην επιστημονική υποστήριξη που εξατομικευμένα και δικαιωματικά χρειάζεται ο καθένας. Τα γονίδια δεν μπορούμε να τα αλλάξουμε. Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι, αντί να περιμένουμε να φανεί ή να χειροτερέψει το σύμπτωμα, να βελτιώσουμε εμείς οι ίδιοι τον τρόπο ζωής μας.

Πηγές:

Ιωάννα Αδαμίδου MS, RD

Διαιτολόγος – Διατροφολόγος & Βιολόγος

Υπεύθυνη Bioiatriki+ Nutrition, Θεσσαλονίκη

Επιστημονική Συνεργάτης ΒιοΚλινικής Θεσσαλονίκης

Παρόμοια άρθρα